Virtual reality in de klas

Er komen steeds meer mogelijkheden om les te geven op basis van virtual reality. Maar wat zijn de ‘best practices’ van virtual reality in de klas? Zijn er richtlijnen per leeftijd, hoe kun je VR onderwijs het beste invulling geven? Hoewel iedere onderwijsinstelling zelf zal bepalen in welke mate en op welke wijze virtual reality in de klas gebruikt zal worden, is er per leeftijdscategorie wel een overzicht te geven van de mogelijkheden en de specifieke aandachtspunten.

Peuters en kleuters

Deze kinderen zijn enorm naar buiten gericht en nemen nieuwe informatie op als een spons. Omdat ze nog geen ruim referentiekader bezitten kan virtual reality in de klas verwarrend zijn. De grens tussen werkelijkheid en fictie is niet duidelijk te trekken. Daarnaast zal de pupilafstand nog te beperkt zijn om het driedimensionale beeld te kunnen waarnemen.

Basisschool

Ook hier speelt de pupilafstand nog een rol, toch kan met name in de bovenbouw virtual reality in de klas als ondersteunend leermiddel ingezet worden. Maak bij voorkeur gebruik van VR brillen die in de hand worden vastgehouden zonder riempjes, zo kan het kind de bril direct afzetten en worden langere sessies voorkomen. Werk ook in groepjes op basis van lessen die kort zijn.

Middelbare school

Fabrikanten hanteren twaalf tot dertien als minimale leeftijd om VR brillen te gebruiken. Virtual reality in de klas op de middelbare school lijkt als de kat op het spek binden, deze groep leerlingen duikt op alles wat op een game lijkt. Dat kan voordeel bieden om de aandacht vast te houden, daarnaast is VR vooral een middel om complexe leerstof te visualiseren en de blik op de wereld te verruimen.

Beroepsonderwijs

In deze categorie zal virtual reality in de klas met name worden ingezet als trainingsmiddel om studenten voor te bereiden op hun toekomstige carrière. Scenario’s uit de praktijk worden in de virtuele omgeving gebruikt om de studie zo goed mogelijk aan te laten sluiten op het vak waar ze voor leren. De grens tussen de opleiding en de baan die zal volgen vervaagt, werkgevers kunnen personeel tegemoet zien die vrijwel direct aan de slag kunnen gaan.

Universitair onderwijs

In wetenschappelijke studies met een focus op onderzoek is virtual reality in de klas nu al onmisbaar. De mogelijkheid om simulaties in een virtuele omgeving interactief te bekijken, het creëren van scenario’s om deze steeds opnieuw te herhalen en de mogelijkheid om zelf content te creëren zal een nieuwe generatie universitaire studenten opleveren die sneller, efficiënter en beter kunnen presteren na hun studie.

Kies voor iedere categorie de hardware, software en methode die het beste aansluit op de doelgroep om het maximale effect te behalen.

Hoe werkt VR in de klas nu?

We kunnen niet stellen dat virtual reality in de kinderschoenen staan, er wordt al tientallen jaren aan gewerkt. Toch is de ontwikkeling van de hardware en software de laatste jaren enorm versneld. Dat biedt kansen maar ook onzekerheid, want wat weten we over de impact van VR in de klas?

Kinderen zijn lichamelijk en mentaal in ontwikkeling, en we kunnen nog niet met honderd procent zekerheid zeggen wat een realistische omgeving voor je ogen teweeg brengt. Toch zijn er voldoende ervaringen om te stellen dat virtual reality toepassingen voordeel bieden voor educatieve doeleinden.

Daarbij wordt met name in het basisonderwijs een terughoudende strategie toegepast waarbij de tijd die doorgebracht wordt in virtual reality kort blijft, en waar het onderdeel uitmaakt van een groter geheel. Naarmate leerlingen ouder worden, zal de tijd in virtual reality toenemen en de nadruk op traditionele lesmethoden afnemen. Denk bijvoorbeeld aan wetenschappelijke studies waarbij simulaties in een virtuele omgeving plaatsvinden. Dit biedt meer mogelijkheden dan ooit tevoren.

Hoe werkt VR in de klas in de toekomst?

Naarmate de apparatuur eenvoudiger wordt om te gebruiken, lichter van gewicht is en goedkoper in aanschaf, zal er steeds vaker gebruik van worden gemaakt. VR in de klas zal net als tablets op dit moment een vaste plek verwerven in het klaslokaal als gereedschap om informatie over te dragen.

Daarnaast zal ‘remote learning’ ook in toenemende mate een rol gaan spelen. Decentraal onderwijs, leerlingen en leraren komen samen in een virtueel klaslokaal waarbij geografische locatie geen rol meer speelt. Dit gaat met name een grote impact hebben in opkomende economieën, die momenteel het voortouw nemen in het gebruik van dit soort technologie.

Denk aan China en India, waar internet, online connectiviteit en virtual reality niet alleen voor een groot deel ontwikkeld wordt, maar ook wordt gebruikt om het kennisniveau te verhogen en de concurrerende positie te versterken. En daar kunnen we allemaal van leren, VR in de klas gaat buiten de school een enorme impact teweegbrengen in de samenleving.